Biologia wiary – tajemnica genu VMAT2

W 2004 roku dr Dean Hamer wstrząsnął opinią publiczną, ogłaszając, że nasza duchowość może być nie tylko kwestią kultury i wychowania, lecz także biologii. Kluczem do zrozumienia przeżyć mistycznych ma być gen VMAT2, potocznie nazwany „genem Boga”. Choć teoria ta brzmi jak scenariusz science-fiction, opiera się na rzeczywistych mechanizmach neurobiologicznych.

Gen VMAT2 odpowiada za transport monoamin, takich jak dopamina czy serotonina, do pęcherzyków synaptycznych w mózgu. Zmiana pojedynczego nukleotydu w kodzie genetycznym (cytozyny na adeninę) ma według Hamera wpływać na skłonność do tzw. autotranscendencji. Jest to cecha osobowości definiowana jako zdolność do wykraczania poza własne „ja” i odczuwania jedności z całym wszechświatem.

Publikacja w czasopiśmie „CBE Life Sciences Education” (PMC2262126) [1] rzuca nowe światło na edukacyjny aspekt tej teorii. Opisuje ona projekt badawczy, w którym studenci izolowali własne DNA, by sprawdzić obecność wariantu genu VMAT2. Choć badanie miało charakter dydaktyczny i nie potwierdziło jednoznacznie korelacji na małej grupie, pokazało, jak ogromne zainteresowanie budzi łączenie genetyki z zachowaniem. Naukowcy zaznaczają jednak, że VMAT2 to tylko „mały gracz” w niezwykle złożonej sieci genów wpływających na naszą psychikę.

Reakcje na te odkrycia są skrajnie różne. Serwis Ekumenizm.pl [2] wskazuje na głęboki opór teologów, którzy ostrzegają przed „naukowym redukcjonizmem”. Dla wielu duchownych sprowadzenie wiary do zapisu w DNA uderza w fundament wolnej woli. Z drugiej strony sam Hamer sugerował, że istnienie takiego genu może być mechanizmem, za pomocą którego Stwórca komunikuje się z ludźmi.

Współczesna nauka pozostaje jednak ostrożna. Choć badania nad VMAT2 wiążą go również z chorobami takimi jak Parkinson czy schizofrenia, jego rola w kształtowaniu religijności pozostaje hipotezą. Niezależnie od ostatecznych dowodów debata o „genie Boga” pokazuje, że granica między biologią a duchowością jest znacznie bardziej płynna, niż nam się wydawało.

(Opracował: Jacek Jaworski)

Na podstawie artykułów:

[1] https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC2262126/

[2] https://www.ekumenizm.pl/ekumenizm/gen-boga/

Zapraszamy do współpracy z Do Prawdy! Kontakt: kontakt@doprawdy.info